Sistemin parçaları ve sınırları koddan önce belirleniyor.
Birden fazla kurum tek sistemde, bilgileri ayrı.
Tek kod tabanı, iki mağaza: iOS ve Android.
Yürüyen bir sistemi devralıp iyileştiriyoruz.
Yapay zekâyı yalnız işin gerektirdiği yerde.
İş süreç takibi
İş süreç takip yazılımı çalışma süresini eşleşen giriş ve çıkıştan kendiliğinden üretir; çıkışı okutulmamış giriş listede açık kalır. Kayıt sahada bağlantı yokken de alınır, bağlantı dönünce sırayla ofise geçer.
İş süreç takibi, kapanış kaydı olan tekrarlayan işi ikinci bir tablo tutmadan kendi kaydından okunur hâle getirir. Şantiyede personelin giriş çıkışı, saha servisinde bir çağrının açılıp kapanması böyle işlerdir; süreci soyut bir harita olarak çizmek yerine kaydın neye bağlanacağını belirliyoruz. Şantiye personel takibinde bir satır hem kişiyi hem sahayı taşıyor, çalışma süresi de eşleşen giriş çıkış çiftinden çıkıyor.
Ay sonu geldiğinde tartışma hep aynı yerden başlar: kim hangi sahada ne kadar çalıştı. Cevap kâğıt puantajdaysa, cevap aslında o kâğıdı dolduran kişinin hafızasıdır. İtiraz geldiğinde altta dayanak kalmaz; taraflar sayıyı değil, sayıyı yazanı tartışır.
Şantiye personel takibinde bu zinciri baştan kurduk. Giriş ve çıkış, personelin kendi telefonundan okutulan bir kodla düşüyor. Kimse forma saat yazmıyor, duvara turnike takılmıyor; turnike cihazı kurmadan giriş çıkışın nasıl kaydedildiğini ayrı bir yazıda anlattık. Çalışma süresi, bu iki satır eşleştiğinde hesaplanıyor. Çıkışı okutulmamış bir giriş kapanmıyor; ekranda açık duruyor ve ay sonu listesinde göze batıyor.
Hak ediş de bu çiftlerin toplamı. Aynı personelin farklı sahalardaki kayıtları ayrı toplanıyor, böylece birden çok taşeronun çalıştığı bir sahada kimin hangi işe yazıldığı sonradan çözülecek bir bilmece olmuyor.
İkinci sahne saha servisi. AlgoKlima’da zincir, ağın bittiği yerde kopmuyor: sahadan gelen kayıt, bağlantı döndüğünde kuyruğa girdiği sırayla işleniyor. Aynı kayda ofisten de dokunulmuşsa iki değişiklik çakışma çözümüyle tek kayıtta birleşiyor, geriye iki ayrı sürüm kalmıyor. Ofis akşam yeniden yazılmış bir özete değil, kaydın kendisine bakıyor.
Bir sonraki adımı AlgoRandevu’da inşa ediyoruz: bir adımın süresi ve arka arkaya diziliş aralığı gibi kurallar koda değil ürün ayarına yazılacak. Amaç yalın: kural değiştiğinde sürüm çıkmak gerekmesin. AlgoKlima ile AlgoRandevu kendi ürünlerimiz; süreç yazılımının bakım maliyetini müşteriye anlatmıyoruz, o maliyeti kendimiz taşıyoruz.
Bu sayfa kurumsal yazılım çatısının altında duruyor ve dar bir soruyu cevaplıyor: tekrarlayan bir işin kapanışı nereye yazılıyor. İşletmenin iç kuralı, kapasitesi ve kimin neyi görebileceği yönetim yazılımları sayfasının konusu; müşteriyle kurulan ilişkinin geçmişi ise CRM sayfasının.
Aşağıdaki maddeler, sahada çalışan iki sistemden çıkarıldı:
Süreci soyut bir harita olarak çizmek yerine kaydın neye bağlanacağını belirliyoruz. Şantiye personel takibinde bir satır personele ve sahaya birlikte bağlı, bu ikisi hiç ayrılmıyor. AlgoRandevu'da randevunun kişiye, odaya ya da ekipmana bağlanabildiği yapıyı şu an inşa ediyoruz.
Gerçek zamanlı gösterge yerine tek kural: eşleşen giriş ile çıkış süreyi üretir, çıkışı okutulmamış giriş açık kalır. İşin nerede takıldığı bu boşluktan görünür.
Bir satır hem kişiyi hem sahayı taşıdığı için toplamlar saha bazında ayrışıyor. Aynı personel ay içinde iki farklı şantiyede çalıştığında süreleri tek torbaya girmiyor.
Hak ediş kayıt çiftlerinden üretildiği için ay sonunda tartışılan sayının arkasında zaman ve konum damgalı bir kayıt duruyor. Karşılaştırılacak paralel bir hesap tablosu yok; itiraz doğrudan kaydın üstünde konuşuluyor.
AlgoKlima'nın servis akışında zincir, ağın bittiği yerde kopmuyor. Bağlantı döndüğünde bekleyen kayıtlar oluşturulma sırasına göre işleniyor; aynı kayda sahadan ve ofisten gelen değişiklikler çakışma çözümüyle tek kayıtta birleşiyor.
Bir adımın süresi ve arka arkaya diziliş aralığı gibi kurallar sektöre gömülmesin, ürün ayarı olarak kalsın istiyoruz; kural değiştiğinde yeni sürüm gerekmesin. Bu yapıyı AlgoRandevu'da şu an inşa ediyoruz.
Her projede aynı dört aşamayı izliyoruz: planlama, mimari, modelleme, geliştirme.
Sürecimizi gör
Şantiye geçici bir saha; sökülüp taşınacak turnike yerine giriş çıkış personelin telefonundan kaydediliyor. QR kod kimin okuttuğunu, konum hangi sahada olduğunu söylüyor. Ay sonunda kimin nerede ne kadar kaldığı bu kayıtlardan okunuyor.
Klima, kombi ve beyaz eşya servisleri için geliştirdiğimiz kendi ürünümüz. Ofisteki müşteri ve cihaz kaydıyla sahadaki teknisyen aynı sistemde buluşuyor. Teknisyen telefon çekmeyen bir kazan dairesinde de servis kaydını açıp kapatabiliyor; garanti ve bakım geçmişi cihaza bağlı kalıyor.
Kendi ürünümüz; geliştirme aşamasında, henüz yayında değil. Bir randevunun ne kadar sürdüğü, neye bağlandığı ve arka arkaya nasıl dizildiği sektöre göre değişiyor. Bu kuralları koda gömmek yerine ürün ayarı olarak bırakıyoruz.
Panel isteyen cümle bir ekran tarif ediyor; eksik olan ise soru listesi. Bir göstergenin altına yazılan üç satırı ve ekranda hiç görünmeyen üçüncüsünü okuyun.
İş akışını sisteme dökmek dendiğinde akla bir çizim geliyor. Bir işin kimde beklediğini söyleyen şey ise kayıt: hangi durumda olduğu ve o durumu kimin değiştirebildiği.
Parmak izi okuyucusu sorgulanınca mesai kaydının hangi alanı bedene bağlı kalır? Kimlik alanı bedenden alınmayan bir veriyle de dolar; kayıt modeli yerinde kalır. Hukuki soru hukukçuya gider.
Müşteri sormuyorsa sorunu yok sanılır. Oysa soru elden çıkar, bir adrese varır ve orada cevaplanır. Üç işten dört arıza deseniyle sorunun kimin masasında bittiğini adlandırıyoruz.
Saha uygulamasını işe yarar yapan şey bağlantı değil, bilginin ilk nerede yazıldığıdır. Çekmeyen telefonun kaydı nasıl tuttuğunu ve kuyruğun merkeze nasıl boşaldığını işlerimizden anlatıyoruz.
Tabloyu olduğu gibi aktarmak kolay görünür; oysa sütunların bir kısmı girilmiş veri, bir kısmı hesaplanmış sonuç, bir kısmının karşılığı eski araçta hiç yok. Hangisi taşınır, hangisi yeniden kurulur?
Listedeki her maddeyi karşılayan program elinizde, iş yine oturmuyor. Yazılımcının sorduğu iki şeyi, işin koşulunu ve sizde bir kaydın neye karşılık geldiğini, ilk görüşmeye nasıl götürürsünüz.
Turnike bitmeden sökülecek bir sahaya kurulmaz. Kimlik ve yer doğrulaması cihaza değil kaydın kendisine gömüldüğünde giriş çıkış çiftleri çalışma süresini, süre de hak edişi kendiliğinden üretir.
Gösterim turu tek taraftan yürür; sisteminizin çözdüğü zorluk ise öteki taraf aynı kayda dokununca başlar. Senaryoyu zorluk listenizden seçin, işi yapan yürütsün, imza kaydın hâline bağlansın.
Adımı, sahibi ve kapanış kaydı olan tekrarlayan süreçleri. İki gerçek örnek: şantiyede personelin giriş ile çıkışı, saha servisinde bir çağrının açılıp kapanması. Sürecinizin kapanışı hiçbir yere yazılmıyorsa onu takip de edemeyiz, ölçemeyiz de; ilk iş kapanışın nereye yazılacağını belirlemek olur.
Eşleşen kayıt çiftini koyuyoruz. Giriş ile çıkış personelinizin telefonundan düşüyor, çalışma süresi bu çiftten üretiliyor, hak ediş de bu sürelerin toplamı oluyor. Turnikenin yerine başka bir cihaz koymuyoruz; ay sonundaki sayının dayanağı cihaz değil, kaydın kendisi. Şantiye personel takibinde giriş çıkış bir QR kodla ve konum doğrulamasıyla düşüyor.
Olabilir, ama entegrasyon standarttır demiyoruz. Sisteminize bağlamadan önce iki soruyu netleştiriyoruz: bilgi ilk hangi tarafta giriliyor ve iki taraf aynı kaydı değiştirdiğinde hangisi kalıyor. Bu iki soru cevaplanmadan birleştirilen sistemler, ay sonunda birbirini tutmayan iki sayı üretiyor.
Süreyi, takip edilecek süreç sayısından çok bilginin ilk nerede girildiği belirliyor. Kaydınız ofiste açılıyorsa iş kısalır; sahada ve bağlantısız açılıyorsa senkronizasyon davranışının baştan tanımlanması gerekir. Kapsamı planlama aşamasında sizinle birlikte çiziyoruz, bir gün sayısı vermeden önce bu soruyu cevaplıyoruz.